Monthly Archives: Czerwiec 2015

Twoja pierwsza menstruacja

Te karty i tabele są całkiem przyjemną zabawą i mogą ci pomóc określić, kiedy możesz spodziewać się pierwszej miesiączki, lecz niestety nikt nie potrafi dokładnie przewidzieć, kiedy to nastąpi. Wiele dziewcząt jest tym faktem bardzo zaniepokojonych.

Czytaj dalej

Pięcioletnie dziecko

Ale to właśnie jest jego siłą. Jego wzrost, cale tempo rozwoju jest powolne, długo trwa dojście do okresu reprodukcyjnego, dni nauki i wypróbowywania poszczególnych umiejętności ciągną się w nieskończoność. W ciągu pierwszych 18 lat życia wzrost dziecka, licząc od wierzchołka głowy do pięt, zwiększa się mniej niż czterokrotnie i, chociaż w oczach matki wygląda to inaczej, przechodzenie od sutka na butelkę, z butelki stopniowo na coraz inny talerz pokarmu, przybywanie na wadze jest żałośnie powolne w porównaniu z tempem zmian u większości innych stworzeń. Około 2,3 kg w ciągu pierwszych 3 miesięcy, niespełna 6,5 kg w ciągu pierwszego roku, czy 17 kg w ciągu pierwszych 6 lat życia – przyrosty te są bardzo skromne. (Dla porównania, Świnia ważąca 1,35 kg przy urodzeniu osiąga 90 kg po 6 miesiącach, cielę o wadze 45 kg przy urodzeniu może mieć po 10 miesiącach 200 kg.)

Czytaj dalej

Zniekształcenia spowodowane przez talidomid

Okazało się to wtedy, kiedy Ministerstwo Zdrowia opublikowało w r. 1964 Deiormities Caused by Thalidomide (Zniekształcenia spowodowane przez talidomid). Przegląd ten ograniczał się do dzieci żywo urodzonych i stwierdzał, że od początku 1960 r. do końca sierpnia 1692 r. w Anglii i Walii urodziło się 349 zniekształconych dzieci z matek, które przyjmowały lub prawdopobnie przyjmowały talidomid, w r. 1964 było ich 267 przy życiu. Borąc pod uwagę trudności w zebraniu wszystkich potrzebnych danych, doniesienie oceniało liczbę żywych, zniekształconych przez talidomid dzieci w Anglii i Walii na 200 do 250. Początkowo istniały obawy, że liczby te będą znacznie wyższe, w NRF były one istotnie znacznie wyższe. Dr Lenz, który cztery łata wcześniej przedstawił swój referat, stwierdził w listopadzie 1965 r., że całkowita liczba dzieci uszkodzonych przez talidomid na świecie wynosi 7 000, a większość z nich znajduje się w Niemczech Zachodnich: ale całkowita początkowa ich liczbo mogła być z powodzeniem dwukrotnie w:yższa niż liczba podana przez dr Lenza. W r, 1964 dwu lekarzy niemieckich postanowiło zbadać powtórnie wszystkie dzieci ze zniekształceniami talidomidowymi, jakie obserwowali w latach 1959-1962. 45°/o ze swych dawnych 400 pacjentów nie mogli zbadać, gdyż te 450/o zmarło w międzyczasie.

Czytaj dalej

Mózg ludzki

W czasie ewolucji tkanka mózgowa pełniąca funkcje korelacji ulegała stopniowo przesunięciu ku zewnętrznej powierzchni przodomózgowia i zaczęła stanowić najwyżej rozwiniętą część mózgu. Nazywa się ona płaszczem lub korą, po łacinie pallium lub corfex, a jej powierzchnia zwiększyła się przez ukształtowanie się bruzd i zakrętów przypominających orzech włoski, dlatego też stopień rozwoju mózgu można łatwiej ocenić na podstawie wielkości powierzchni jego kory niż ilości znajdującej się pod nią tkanki. Płaszcz ma u człowieka zaledwie około 3 mm lub mniej grubości, zaś powierzchnia jego, powiększona przez wszystkie fałdy, zwoje, bruzdy i zakręty ma 0,25 m2. Pod korą leży ogromne kłębowisko włókien i dróg nerwowych wiodących ku owej cienkiej skórce tkanki korowej, lub też od niej ku innym okolicom.

Czytaj dalej

Nerwy

Centralny układ nerwowy nie może być izolowany, musi być połączony z każdą częścią ciała, a zadanie to spełniają 43 pary nerwów. Z tej liczby 12 par łączy niektóre narządy bezpośrednio z mózgiem, pozostałe 31 stanowi połączenie pomiędzy częściami ciała a rdzeniem kręgowym. Nerwy przekazujące informacje wyłącznie w kierunku mózgu są nerwami czuciowymi, częściej jednak spotyka się nerwy mieszane, w których część włókien przewodzi impulsy ku centralnemu układowi nerwowemu, a druga część w kierunku odwrotnym, ku odpowiednim okolicom ciała. Każda z 43 par nerwów ma ściśle określoną funkcję, toteż trzeba wiedzieć, co należy do każdej z nich. Stąd różne wierszyki, przeważnie bezsensowne, niekiedy sprośne, pomagające na przykład zapamiętać nazwy 12 nerwów czaszkowych: węchowy, wzrokowy, okoruchowy, bloczkowy, trójdzielny, odwodzący, twarzowy, słuchowy, językowo-gardłowy, błędny, dodatkowy i pod- językowy,

Czytaj dalej

Albinizm – dalszy opis

Częstość występowania w Europie określa się zwykle na 1 : 20 000, a więc w Wielkiej Brytanii jest ich razem 2 500, a w USA – 9 000. Albinizm jest częstszy wśród ludów ciemnoskórych i np. w Nigerii, gdzie albinosów można spotkać w każdym mieście, przypada 1 na 3 000, wśród pewnej grupy Indian popiera wtedy, kiedy taki osobnik (zwany heterozygotą) poślubia drugiego heterozygotę. Gdy oboje rodzice są albinosami, wszystkie dzieci będą albinosami. Jeśli albinosem jest jedno z rodziców, to dzieci będą heterozygotami jak każdy co siedemdziesiąty spośród nas, i będą miały normalny wygląd. Nie można z góry wiedzieć, kto spośród nas jest tym jednym na siedemdziesiąt, jest to widoczne dopiero po urodzeniu się dziecka albinosa, nie można również przewidzieć, która z kandydatek na żonę jest właśnie jedną na siedemdziesiąt. Jeśli w rodzinie urodził się już jeden albinos, wtedy prawdopodobieństwo albinizmu u następnego dziecka wynosi 1 : 4.

Czytaj dalej

Totalna klęska dawnych chorób

Specjalna wzmianka należy się rakowi płuc, gdyż praktycznie biorąc całkowite zwiększenie się w ostatnich latach liczby zgonów na raka wśród mężczyzn wynika ze zwiększenia się ilości zgonów na raka płuc. Spośród mężczyzn umierających na raka 39% (w r. 1966) umarło na raka płuc, odpowiednia liczba dla kobiet wynosi 9%. 1 sierpnia 1965 r. wprowadzono w Anglii zakaz reklamowania papierosów w telewizji, zaś w kilka miesięcy później wprowadzono w USA obowiązek zaopatrywania opakowań papierosów napisami ostrzegającymi. Palenie papierosów jest widocznie zbyt głęboko zakorzenionym zwyczajem, aby tego rodzaju zarządzenia mogły mieć większy wpływ, władze nie zapobiegają, a tylko wyjaśniają i składają ostrzegawcze oświadczenia, Ameryka zużywała w roku 1963-217 opakowań papierosów {po 20 sztuk) na każdą osobę w wieku ponad 16 lat. W następstwie doniesienia Głównego Chirurga, wiążącego raka płuc z paleniem papierosów, w r. 1964 zużycie spadło do 209, w r. 1965 wzrosło do 213 i w r. 1966 pomimo etykietek z ostrzeżeniami do – 215. Anglicy są podobnie lekkomyślni, choć liczba niepalących dorosłych (ponad 16 lat) wzrosła z 43% w r. 1961 do 46% w r. 1965. Według słów Naczelnego Ministra Zdrowia z października 1965 r. „Można by zapobiec /io zachorowań na raka płuc wśród młodszych pokoleń naszego społeczeństwa, gdybyśmy potrafili je przekonać, aby nie paliły papierosów”.

Czytaj dalej

Dr Widikund Lenz z Hamburga

W r. 1959 w szpitalach NRF zaczęły się pojawiać przypadki, które medycyna określa jako phocomelia. W tej niezwykle rzadkiej postaci zniekształcenia bardzo małe dłonie i stopy są połączone z tułowiem pojedynczą, małą kością. Rozróżnia się szereg odmian, jak amelia (całkowity brak kończyn) i miciomelia (bardzo krótkie kończyny). W r. 1960 defekty te, z fokomelią na czele, występowały jeszcze częściej, a w r. 1961 ilość ich przekraczyła wielokrotnie początkowe liczby. Pewna liczba przypadków została również stwierdzona w innych krajach, w Wielkiej Brytanii, gdzie Distavai był dostępny od r. 1958, w Japonii, w Australii i w niektórych kra-

Czytaj dalej

Rekordowa długowieczność cz. III

Wbrew opinii człowieka, do którego starość i śmierć wydaje się zbliżać z szybkością komety, gatunek ludzki należy do najdłużej żyjących w całym świecie zwierzęcym. Człowiek żyje nadłużej z wszystkich ssaków. Alex Comfort, a jeszcze wcześniej S. S, Flower, przejrzeli notatki zoologiczne, literaturę naukową i niezliczone inne doniesienia w celn wytypowania najdłużej żyjących przedstawicieli fauny. Wśród ssaków słoń indyjski może dojść do 60 lub 70 lat, zbliżenie się lub przekroczenie 50 urodzin udaje się pojedynczym koniom, hipopotamom, nosorożcom i osłom. Wśród ptaków rekord należy do puchacza – 68 lat, za niezwykle długo żyjące uważano dawniej kakadu, sępy, gęsi i papugi,

Czytaj dalej

Chromosomy cz. II

Zwiększenie dokładności obliczania stało się możliwe dzięki polepszeniu jakości obrazu mikroskopowego, ale i przedtem znany był obraz chromosomów, przypominający do złudzenia włókna zwiniętej wełny. Krótko przed podziałem komórki włókna te stają się bardzo wyraźne, w rzeczywistości podwaja się ich ilość, a później jak gdyby pociągane przez niewidoczne nici z każdej strony komórki każde z tych podwójnych włókien zostaje od siebie oddzielone. Niewidzialne nici pociągają chromosomy dalej ku przeciwległym biegunom komórki i skupiają wokół każdego bieguna dokładnie tyle chromosomów, ile było ich przed podziałem. Przy podziale komórki ludzkiej z 46 powstaje 46 plus 46 i wkrótce potem komórka dzieli się na dwie, obie z prawidłowym kompletem chromosomów. Proces taki nazywa się mitozą {od greckiego słowa oznaczającego włókno).

Czytaj dalej